این روزها همه نگاه‌ها و توجهات به وضعیت بیماری کووید ۱۹ است، گذشته از عده قلیلی که همچنان کرونا را به شوخی گرفته‌اند، اکثریت مردم تلاش دارند که به هر شکل ممکن از سایه سنگین این ویروس در امان باشند یا در صورت ابتلا بتوانند عواقب و عوارض جانبی آن را به کمترین میزان ممکن برسانند.

شاید کمتر کسی به این نکته برسد که فیزیوتراپی و حرکات اصلاحی در مقابل حملات شدید این ویروس کارساز باشد، اما با کمک برخی حرکات درست و اصولی می توان تسلط بیشتری در رفتار کرونا داشت.

دکتر آتنا مغازه‌ای فیزیوتراپیست   با اشاره به اثربخشی برخی از حرکات اصلاحی در بهبود بیماران کرونایی، اظهار کرد: یکی از عوارض بیماری کووید ۱۹، سرفه است به طوری که در برخی از بیماران سرفه کردن فشار بسیاری را به دنبال دارد، اما می توان با حرکات مناسب و در واقع سرفه درست، نفس کشیدن را ساده‌تر کرد.

وی تصریح کرد: عموما برخی از بیماران مبتلا به ویروس کرونا، سرفه‌های سطحی و آرامی دارند، اما در جریان فیزیوتراپی به افراد آموزش داده می شود که سرفه‌های عمقی داشته باشند چراکه در این بیماری لوب‌های تحتانی ریه تحت تاثیر ویروس قرار می گیرد به همین دلیل باید سرفه‌های عمیق داشت.

مغازه‌ای با بیان اینکه سرفه‌های عمیق باعث باز شدن ریه می‌شود، گفت: این استنباط در جامعه وجود دارد که سرفه کردن بیمار خیلی بد است، در حالی که سرفه های عمیق به دلیل اینکه باز شدن ریه را به دنبال دارد، ترشحات ریه را تخلیه و ظرفیت هوایی ریه را بیشتر می‌کند، بسیار مفید است.

وی اظهار کرد: سرفه عمیق به این شکل است که تمامی ماهیچه‌های شکم باید منقبض و به یکباره هوا رها شود و در واقع این نوع سرفه برای بیماران کرونایی موثر است.

این فیزیوتراپیست با تاکید بر اینکه برای نوع شدید بیماری استفاده از اکسیژن توصیه می‌شود و بهتر است بیماران از اندام‌های فوقانی برای تنفس استفاده کنند تا عضلات کمک تنفسی برای نفس کشیدن مورد استفاده قرار گیرند، اما این بیماران نباید به هیچ عنوان خود را خسته کنند و تعداد تنفسات باید عمیق و کمتر باشند.

وی اظهار کرد: عموما بیماران کرونایی تنفس هایی سطحی و زیاد دارند در حالی که باید تنفس‌های عمیق داشته باشند، دم از بینی و بازدم از دهان صورت گیرد و همزمان دست‌ها از بالای سر به سمت پایین حرکت کند به طوری که در جریان دم دست‌ها به سمت بالای سر حرکت می‌کند، در این حالت برای چند ثانیه هوا را نگه‌ می داریم و با پایین آوردن دست‌ها بازدم از دهان انجام می گیرد.

مغازه‌ای با تاکید بر اینکه در جریان نفس کشیدن باید هوا برای چند ثانیه داخل ریه نگه داشته شود، گفت: این پروسه و نگه داشتن هوا داخل ریه باعث می شود که نقاط فیبروته شده و نقاط سفید رنگ که داخل سی تی اسکن ریه مشخص است، پر از هوا شوند.

وی اظهار کرد: برای بیماران حاد کرونایی که به ICU منتقل و به دستگاه ونتیلاتور وصل می‌شوند، معمولا امکان انجام حرکات اصلاح و فیزیوتراپی وجود ندارد چراکه برخی برای تنفس صرفا به دستگاه نیاز دارند، اما اگر بیمار بیدار و هوشیار باشد و حال عمومی نسبتا مناسبی داشته باشد، می توان پروسه تنفسی را دنبال کرد تا حداقل فرد بتواند راحتتر نفس بکشد و کم کم از دستگاه‌ جدا شود.

این فیزیوتراپیست اضافه کرد: بیمارانی که در منزل بستری و قرنطینه هستند نیز می‌توانند از طریق فیلم‌های آموزشی که فیزیوتراپیست‌ها تهیه می‌کنند برای بهبود تنفس خود استفاده کنند.

وی با اشاره به عوارض جانبی بیماری کرونا، بیان کرد: بدن درد یکی از عواقب ویروس کروناست که عموما با مُسکن‌ها قابل کنترل است، اما پس از بهبودی ممکن است عوارض ادامه یابد، به عنوان مثال یکی از بیماران که اخیرا برای فیزیوتراپی مراجعه کرده‌ بود، اظهار کرد که پس از بهبودی از کرونا، همچنان با درد در مچ دست‌ها روبروست که یکی از دلایل این دردها این است که کرونا باعث می‌شود بدن آب بسیار زیادی از دست بدهد و به دنبال کاهش آب مفاصل، بدن درد ادامه می‌یابد که در این صورت باید مصرف مایعات افزایش یابد.

مغازه‌ای با بیان اینکه در کنار مصرف مایعات برای بیمارانی که شدت بیماری آنها بالا نیست، میزان مشخصی ورزش توصیه می شود، افزود: بیمارانی که امکان راه رفتن دارند و در منزل قرنطینه هستند، قدم زدن در فاصله کوتاه داشته باشد و در حین راه رفتن نیز تمرین دم و بازدم انجام دهند البته این ورزش برای بیمارانی است که نیازمند اکسیژن تراپی نباشند و اگر توانی برای راه رفتن نداشتند می‌تواند نشسته حرکات تنفسی را دنبال کند.

وی با تاکید بر اینکه برای بیماران کرونایی حاد نمی‌توان حرکات زیادی را انجام داد چراکه نباید خسته شوند، اظهار کرد: برای بیمارانی که در وضعیت خوابیده هستند می‌توان تمرینات گام برداری در هوا، پل زدن، غلت زدن، حرکات پمپی مچ را به همراه حرکت شانه و هیپ آموزش داد، تمرینات گام برداری در هوا به این صورت است که بیمار کنار تخت را می‌گیرد و به وسیله اندام فوقانی بالا تنه را بلند می‌کند و می نشیند، سپس ۵ ثانیه این وضعیت را حفظ می کند و مجدد دراز می کشد، همچنین در تمرین پل زدن، باسن بیمار باید ۱۰ تا ۱۵ سانتی متر از روی تخت بلند شده و در این حالت بماند این تمرینات را می توان برای بیماران اینتوبه و وصل به ونتیلاتور نیز انجام داد.

در حال حاضر با توجه به اینکه در بحران کرونا به سر می بریم و استفاده از ماسک به عنوان یک ابزار محافظتی در برابر این بیماری مهم است، موضوع نحوه استفاده از ماسک در روزهای مرطوب و بارانی پاییز و زمستان مطرح می شود.

همانطور که می دانید ماسک ها انواع مختلفی دارند، اما ماسکی که به طور معمول استفاده می کنیم، ماسک سه لایه جراحی و ماسک یکبارمصرف است، موضوعی که باید به آن توجه کنیم، این است که ماسک های یکبار مصرف مدت زمان استفاده دارند و باید در روزهای بارانی نکاتی را برای استفاده از ماسک در نظر داشت.

۱- در صورتی که هوا و رطوبت هوا معتدل باشد، معمولا ماسک های جراحی بین چهار تا شش ساعت می توانند جلوی انتقال و انتشار بیماری را بگیرند، بعد از آن به دلیل نفس کشیدن یا رطوبت هوا، این ماسک ها مرطوب شده و عملا خاصیت پیشگیری از انتقال و انتشار بیماری را از دست می دهند و بنابراین مجبوریم که ماسک را تعویض کنیم.

۲- حال در شرایط پاییز که رطوبت هوا بیشتر بوده و بارندگی وجود دارد و ممکن است قطرات باران بر روی ماسک نیز ببارد، مدت زمان استاندارد استفاده از ماسک، کاهش می یابد. هر زمان که ماسک خیس شد و یا رطوبت پیدا کرد، باید آن را تعویض کنیم.

۳- ماسک های پارچه ای در این زمان بهتر است، زیرا هر زمان خیس شود، میتوانید آن را تعویض کرده و اجازه دهید تا خشک شود و با حرارت، رطوبت آن از بین رود و مجددا از آن استفاده کنید.

۴- باید توجه داشته باشید در صورتی که ماسک های یکبار مصرف، رطوبت گرفته یا خیس شوند، قطعا باید دور انداخته شوند و نمی توان آن را خشک کرده و مجددا استفاده کرد؛ چراکه کارایی خود را از دست می دهند.

دکتر مینو محرز ضمن تاکید بر اینکه این خبر خوشحال کننده است اما نگرانی من مربوط به پس از پایان محدودیت های دو هفته ای خواهد بود، اظهار داشت: ادامه روند موجود و رعایت هرچه بیشتر پروتکل های بهداشتی توسط مردم سبب قطع زنجیره کرونا برای همیشه خواهد شد.

وی با بیان اینکه مردم نباید با توجه به کاهش موقت بیماری و آمار مرگ و میر فکر کنند که ویروس کرونا از بین رفته، گفت: مردم نباید خاطر تلخ پس از اردیبهشت ماه امسال را فراموش کنند زیرا به رغم اینکه در دو ماه ابتدای سال آمار ابتلا و مرگ و میر بسیار کم شده بود به دلیل جدی نگرفتن آمار تلفات بیماری کرونا پس از خرداد تا ۱۰ روز پیش به مرز ۵۰۰ نفر هم رسید.

اگر پروتکل ها را رعایت نکنیم همان آش و همان کاسه 

این متخصص بیماری های عفونی با تاکید بر اینکه اگر پروتکل های بهداشتی جدی گرفته نشود همان آش و همان کاسه در انتظار مردم خواهد بود، اظهار داشت: به نظر من آمار مراجعه به مراکز درمانی، ابتلا، بستری و انتقال بیماری کرونا به دیگران به حدود ۶۰ درصد کاهش یافته زیرا به عنوان مثال اگر تا ۱۰ روز پیش روزانه حدود ۳۰ بیمار به مراکز درمانی مراجعه می کرد این رقم به ۶ نفر رسیده است.

اجرای طرح محدودیت ها بسیار موثر بود

عضو ستاد ملی مقابله با کرونا با بیان اینکه اجرای طرح محدودیت ها از سوی دولت تاثیرات خوبی در کاهش و کنترل کرونا داشته، افزود: منع تردد بین شهری، جلوگیری از تردد شبانه و تعطیلی مکان های موجب تجمعات مردمی و دیگر سخت گیرهای اعلام شده با مشارکت خوب مردم سبب قطع زنجیره کرونا شد.

محرز با بیان اینکه مراجع مختلف در سطح کشور حکایت جدی از کاهش بیماری کرونا دارد، در خصوص ادامه تعطیلات توسط دولت برای هفته آینده نیز گفت: با توجه به برخی عوارض اجرای این طرح در خصوص مشکلات اقتصادی، بیکاری و آثار روانی آن موافق ادامه تعطیلات نیستم اما موافق ادامه اعمال برخی محدودیت ها از قبیل تعطیی رستوران ها، باشگاههای ورزشی و مکانهایی که موجب تشکیل تجمعات مردمی می شود، هستم.

مشکلات اقتصادی کمتر از کووید ۱۹ نیست

عضو ستاد ملی مقابله با کرونا با تاکید بر اینکه موضوع اقتصادی کمتر از کووید ۱۹ نیست، تصریح کرد: برای جلوگیری از آثار منفی و مشکلات آن دسته از افراد که با تعطیلی کسب و کار آسیب پذیر هستند باید توجه جدی شود که در این صورت می توان اینگونه طرح ها را به خوبی تا ریشه کنی کرونا ادامه داد.

وی اظهار داشت: در مجموع علاوه بر مشارکت مردم اجرای طرح محدویت ها در قالب مسدود کردن جاده ها، جلوگیری از شب نشینی و دورهمی های خانوادگی با محدودیت تردد شبانه در حال حاضر شاهد کاهش و کنترل بیماری کرونا هستیم.

درخواست سازمان بهداشت جهانی برای پیش خرید واکسن کرونا

این متخصص بیماری های عفونی در خصوص آخرین وضعیت تایید واکسن کرونا نیز گفت: شنیده ها حاکی از آن است که سازمان بهداشت جهانی برای پیش خرید واکسن کووید ۱۹ به کشورهای مختلف دنیا پیشنهاد داده است.

عضو ستاد ملی مقابله با کرونا در خصوص واکسن ایرانی نیز گفت: واکسن تولید شده به دست متخصصان ایرانی با موفقیت مراحل تست حیوانی را پشت سر گذاشته و منتظر نتیجه تست انسانی آن هستیم.

از زمان شیوع کرونا در جهان (اواخر سال گذشته) تا کنون حدود ۶۲ میلیون نفر از مردم جهان به این ویروس مبتلا شده و حدود یک میلیون ۵۰۰ هزار نفر جان باخته اند.

شمار تلفات ویروس کرونا در ایران نیز تا کنون به ۴۸ هزار و ۶۲۸ نفر رسید است.

محدودیت‌های جدید کرونایی از شنبه اول آذر در ۴۴۸ شهر شامل ۱۶۰ شهر با وضعیت قرمز، ۲۰۸ شهر با وضعیت نارنجی و ۸۰ شهر با وضعیت زرد به مدت دو هفته اجرا شده است.

بر اساس این محدودیت‌ها مشاغل غیر ضروری در شهرهای قرمز و نارنجی تعطیل می‌شوند، ادارات دولتی در حد تعطیل و با حداقل کارکنان فعالیت می‌کنند، تردد بین شهری با خودروهای پلاک غیر بومی ممنوع است و هر گونه تردد با خودرو از ساعت ۲۱ تا چهار صبح در شهرهای قرمز ممنوع است. با اجرای این محدودیت‌ها ۸۷ شهر از وضعیت قرمز کرونا خارج شدند.

به گزارش روابط عمومی کلینیک شبانه روزی ساج به نقل از خبرگزاری عصر ایران، دکتر معصومه قادری اظهار کرد: در تمرین بویایی در فواصل چند دقیقه ای لازم است این افراد بویایی های مختلفی را چون بوی لیمو، قهوه و گل رز را که در این تمرین مؤثر خواهد بود، استفاده کنند.

وی تصریح کرد: در بیماری کووید ۱۹ که افراد از اختلال بویایی شکایت دارند، خوشبختانه باید بگوییم بعد از گذراندن دوران بیماری معمولاً در حس بویایی آنها بهبودی حاصل شده و در درصد کمی از موارد مشکل اختلال در حس بویایی از چند ماه تا چند سال طول می کشد.

قادری مطرح کرد: ممکن است در برخی افراد نیز کووید ۱۹ اختلال را این گونه نشان دهد که افراد افزایش حس بویایی داشته و این افزایش حس بویایی باعث شود بوی تعفن احساس کنند و شکایت از بوی تعفن داشته باشند که با گذشت زمان این موارد از مشکلات بهبود یافته از کرونا نیز با گذشت زمان مرتفع خواهد شد.

وی در بخش دیگری گفت: در ادامه تظاهرات شایع نئولوژیک کووید ۱۹ اختلال بویایی در ۳۳ درصد موارد از بیماران دیده شده که این درصد میزان بالایی بوده و به این شکل است که با اختلال چشایی همراه است و با گذشت زمان مشکل حل شده و جای نگرانی ندارد.

قادری با اشاره به برخی از بیماری ها و دلایل اختلال بویایی افراد یادآور شد: به غیر از کووید ۱۹ سیگار کشیدن، افزایش سن، ابتلا به بیماری پارکینسون و آلزایمر، کمبود ویتامین دسته و گروه های A و B، کمبود زینک در بدن و ضربه مغزی و تومور مغزی نیز می تواند از دلایل و علل اختلالات بویایی باشد.

این متخصص مغز و اعصاب دانشکده علوم پزشکی اسدآباد در پایان یادآور شد: یکی از تظاهرات شایع در ابتلا به عفونت های ویروسی درگیری عصب زوج یکم بدن بوده که زوج یکم بدن تنها جایی است که عصب در ارتباط با محیط قرار دارد.

به گزارش روابط عمومی کلینیک شبانه روزی ساج به نقل از خبرگزاری ایسنا، با شیوع بیماری همه گیر کووید۱۹، زندگی روزمره ما به میزان قابل توجهی تغییر کرده و طی ماه‌های گذشته چالش های بسیاری را برای گروه های مختلف به همراه داشته است.

به عنوان نمونه برای کارکنان مراقبت های بهداشتی، ارائه مراقبت در شرایط سخت و ترس از آوردن کووید۱۹ به خانه، برای دانش آموزان و دانشجویان سازگاری با گذراندن کلاس ها به صورت آنلاین و تماس کم با معلمان و اساتید، دوستان و نگرانی از آینده، برای کارگران کم شدن درآمد و از دست دادن شغل، همچنین برای افرادی با درآمد کم شکنندگی در برابر پیامدهای بیماری کووید۱۹، در این میان افرادی که مشکلات سلامت روان داشته‌اند، بیشتر از گذشته انزوای اجتماعی را تجربه می‌کنند.

بنابرایـن بـا توجـه به تجربه گذشـته، انتظار می‌رود کـه در ماه‌ها و سـال‌های آینـده نیـاز به تامین شـاخص های سلامت روان به میزان قابـل توجهی افزایش یابد.

مفهوم سلامت روان شامل آسایش ذهنی، احساس خودتوان‌مندی، خودمختاری، کفایت، درک هم بستگی بین نسلی و شناخت توانایی خود در محقق ساختن ظرفیت‌های عقلی و هیجانی خویش است. به گونه‌ای دیگر می‌توان گفت: بهداشت روان حالتی از رفاه است که در آن فرد توانایی‌هایش را باز می‌شناسد و قادر است با استرس‌های معمول زندگی مدارا کند، از نظر شغلی مفید و سازنده باشد، برای اجتماع خود نقشی ایفا کند و با دیگران مشارکت و همکاری داشته باشد. سلامت روان شامل افزایش توانایی‌های افراد و جامعه و قادرسازی آن‌ها در دستیابی به اهداف مورد نظر است.

پنج بعد سلامت روان شامل خودپذیری، روابط مثبت با دیگران، خودمختاری، تسلط بر محیط و مقصود در زندگی است. کسانی که سطح بالایی از این پنج ویژگی را دارند:

*از نگرش مثبت به خود برخوردارند، جنبه های متعدد خود را می پذیرند، از جمله ویژگی های خوب و بد آن را و در مورد گذشته احساس خوبی دارند.

*روابط گرم، رضایت بخش و مطمئنی با دیگران دارند، به رفاه دیگران اهمیت می دهند، از همدلی عمیق، محبت و صمیمیت برخوردار هستند، و مصالحه در روابط انسانی را درک می کنند.

*خودمختار و مستقل هستند، در برابر فشارهای اجتماعی برای فکر کردن و عمل کردن به شیوه خاص مقاومت می‌کنند و رفتارشان را از درون تنظیم می کنند و با معیارهای شخصی خودشان را ارزیابی می کنند.

*در رابطه با اداره کردن محیط، احساس تسلط و شایستگی می کنند؛ مجموعه پیچیده ای از فعالیتهای بیرونی را کنترل می کنند؛ از فرصتهای موجود در محیط استفاده موثر می کنند؛ می توانند موقعیت‌هایی را انتخاب کنند یا به وجود آورند که با نیازها و یا ارزش‌های شخصی مناسب باشد.

*در زندگی هدف دارند؛ احساس می کنند زندگی حال و گذشته معنی دارد، برای زندگی کردن برنامه و هدفهایی دارند.

*احساس می کنند جریان رشد ادامه دارد، خود را رشد کننده و گسترش یابنده می بینند، به روی تجربیات جدید گشوده هستند، به صورتی تغییر می کنند که بیانگر خودآگاهی و اثر بخشی بیشتر است.

*پس برای ارتقا بهداشت روان:

۱- مهم‌ترین گام این است که بایستی پایگاه‌هایی ایجاد شود که افراد بدانند در مواقع  بحرانی باید به چه کسی یا چه مرکزی مراجعه کنند تا به خوبی و درستی یاری شوند.

۲- باید به افراد جامعه آموزش داده شود که چگونه از خود مراقبت کنند و دانش و مهارت شناسایی،توصیف و مدیریت استرس و مسائل عاطفی را  آموزش داده تا در مواقع استرس و بحران های عاطفی از این معلومات و مهارت‌های استفاده کنند.

۳- تکنیک تا حل تعارض و مذاکره را باید به افراد آموزش تا در روابط بین فردی بتوانند مناسب ترین عملکرد را داشته باشند.